Het belang van biodiversiteit   -  2010  Internationaal Jaar van de Biodiversiteit

De wereld kan niet zonder biodiversiteit. Soorten en ecosystemen zorgen bijvoorbeeld voor de productie van zuurstof, afbraak van dode dieren en planten, bestuiving van planten (waaronder landbouwgewassen), waterzuivering en het beheersen van plagen. Biodiversiteit betekent voor de mens voedsel, bouwmateriaal, brandstof (hout) en grondstoffen voor kleding (zoals katoen) en medicijnen. Het jaar van de biodiversiteit vestigt de aandacht op de noodzaak en problemen. Ook leidt wetenschappelijk onderzoek aan biodiversiteit regelmatig tot technologische innovatie, economische vooruitgang en meer welzijn (als het bijvoorbeeld leidt tot nieuwe medicijnen).

Soorten
Biodiversiteit omvat alle soorten die er op aarde zijn, waaronder alle dier- en plantensoorten. Op dit moment zijn bijna twee miljoen soorten bekend, waarvan zo’n 40.000 soorten in Nederland zijn aangetroffen. Waarschijnlijk zijn er in werkelijkheid vele miljoenen soorten op aarde. Een groot deel van de biodiversiteit is dus nog onbekend. Ook in Nederland worden nog voortdurend nieuwe soorten ontdekt.

Ecologische Hoofdstructuur (EHS)
In Nederland wordt gewerkt aan een Ecologische Hoofdstructuur om de afname van de biodiversiteit in Nederland af te remmen. Dit beleid is gebaseerd op de eilandentheorie die stelt dat een groter aaneengesloten natuurgebied een relatief grotere biodiversiteit heeft. Natuurgebieden kunnen ook met kleine corridors (bijv ecoducten) aaneengesloten worden.
Biodiversiteit is de verscheidenheid aan levensvormen op aarde. Die verscheidenheid komt tot uitdrukking in soorten, ecosystemen en genen.

Het jaar van de biodiversiteit laat zien dat er nog veel doelstellingen niet gerealiseerd zijn.
2010  Internationaal Jaar van de Biodiversiteit

Stop het verlies aan biodiversiteit

Zeventien jaar na de ondertekening van het Verdrag inzake Biologische Diversiteit (Rio, 1992), is het verlies aan biodiversiteit eindelijk erkend als een van de belangrijkste bedreigingen voor onze planeet. Regeringen uit de hele wereld hebben zich ertoe verbonden om het tempo waarin het verlies aan biodiversiteit zich doorzet, aanzienlijk te verminderen tegen 2010.
Een uitdaging voor ons allen...
De VN riep 2010 uit tot het Internationaal Jaar van de Biodiversiteit. Dit jaar stelt alle bewoners van de planeet voor een uitdaging van formaat : de dringende noodzaak om het verlies aan biodiversiteit een halt toe te roepen, gezien de vitale rol ervan voor het welzijn van de mens.
Verlies van biodiversiteit kost naar schatting zo’n 50 miljard euro per jaar. Dat staat in een nieuw rapport dat gepresenteerd is tijdens de VN-Conventie over Biodiversiteit (CBD) in Bonn.
Nationaal Centrum Biodiversiteit (NCB)
Een bedrag van € 30 miljoen trekt de rijksoverheid uit voor een initiatief van de universiteiten van Amsterdam (UvA), Leiden en Wageningen. Samen met natuurmuseum Naturalis vormen zij in 2010 één centrum voor biodiversiteit.


Als bijen verdwijnen, kost het miljoenen om hun werk over te nemen. Zij doen het gratis!

Den Haag, 19 maart 2010 - Wij zijn afhankelijk van alles wat leeft om ons heen. Die oneindige variëteit aan dier- en plantsoorten staat bekend als biodiversiteit. Helaas valt dat natuurlijke netwerk steeds meer uit elkaar. Bijen bijvoorbeeld, die ontelbare planten bestuiven, verdwijnen in een angstaanjagend tempo. Wanneer één soort van de kaart verdwijnt, kan dat zorgen voor een dodelijk domino-effect. Het verdwijnen van soorten kan ook dramatische gevolgen hebben voor onze welvaart, de landbouw en voor nog veel meer aspecten van ons leven. Daar staan we vaak niet bij stil. Uiteindelijk zijn wij zelf ook dominostenen. In het kader van het internationale jaar van de biodiversiteit presenteert de Europese Commissie op 31 maart 2010 haar bewustwordingscampagne in Amsterdam. Dit gebeurt in een bijeenkomst met o.a. Marijke Vos van de gemeente Amsterdam.

Ondanks wereldwijde inspanningen neemt de biodiversiteit in een schrikbarend tempo af. 2010 is daarom uitgeroepen tot het jaar van de Biodiversiteit, waarmee het onderwerp hoog op de politieke agenda is gekomen. Op 15 maart 2010 besloten de Europese Ministers van Milieu het verlies van de biodiversiteit in Europa tegen te gaan, nog vóór het jaar 2020.

Uit onderzoek blijkt dat het vergroten van de kennis bij het publiek en individuele acties een grote rol kunnen spelen voor het behoud van biodiversiteit. Daarom heeft de Europese Commissie een campagne ontwikkeld om de bewustwording van biodiversiteit te vergroten, de betrokkenheid te stimuleren en mensen te bewegen om daadwerkelijk een bijdrage te leveren aan het in stand houden van de biodiversiteit.
Bron: campagne biodiversiteit EU



Het jaar 2010 is door de Verenigde Naties uitgeroepen tot het Internationale Jaar van de Biodiversiteit. De soortenrijkdom in de tropen is de afgelopen 35 jaar met 50 procent gedaald. De tijger staat symbool voor veel van de dier-en plantsoorten die onder druk staan. Werd er de afgelopen jaren vanuit gegaan dat nog circa 4000 tijgers in het wild voorkomen, sinds kort zeggen wetenschappers dat dit nog maar 3200 exemplaren zijn.

Jaar van de Tijger
Vandaar dat het WNF in het Chinese astrologische Jaar van de Tijger, dat op 14 februari begint, wereldwijd aandacht vraagt voor de problemen waar de tijger mee kampt. Het belangrijkste gevaar is de grootschalige illegale jacht waar de tijger in toenemende mate slachtoffer van wordt. Hoe schaarser de tijger, des te meer de stropers verdienen aan de verkoop van hun illegale buit. Tijgers zijn vooral populair vanwege hun vacht en om hun lichaamsdelen te verwerken in traditionele medicijnen. Daarnaast is het leefgebied van de tijger de afgelopen decennia dramatisch afgenomen. Steeds vaker komen tijgers en mensen hierdoor met elkaar in concflict. Onder invloed van houtkap, de aanleg van oliepalmplantages en klimaatverandering heeft de tijger nog maar 7 procent van het oorspronkelijke verspreidingsgebied tot zijn beschikking. Experts vrezen dat alle tijgers zijn uitgestorven in het volgende Jaar van de Tijger, 2022, als er nu niets gebeurt. Bron: wnf.nl


Centrum biodiversiteit krijgt 30 miljoen
15-09-2009
Het Nederlands Centrum Biodiversiteit heeft 30 miljoen euro gekregen van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Met het geld uit aardgasbaten kan het NCB nieuwbouw realiseren op de plek van museum Naturalis in Leiden. Dat maakte het museum dinsdag bekend.

Het NCB is een initiatief van de universiteiten van Amsterdam (UvA), Leiden en Wageningen, die samen met Naturalis één centrum voor biodiversiteit gaan vormen. Het centrum krijgt een collectie van 37 miljoen planten, gesteenten, opgezette dieren en fossielen. Hiermee komt het NCB binnen in de wereldwijde top 5 van dergelijke natuurhistorische instellingen.

Vorig jaar stelde het kabinet een structureel bedrag van 5 miljoen euro per jaar toe, dat de oprichting van het NCB mogelijk maakte. In het NCB gaan Naturalis, het Zoölogisch Museum Amsterdam en het Nationaal Herbarium Nederland gaan geheel op. De bedoeling is om volgend jaar - het Jaar van de Biodiversiteit - de verschillende collecties samen te voegen.
Bron: ANP

▲Top

Jaar van de Biodiversiteit
De aarde krioelt van het leven. Bijna 2 miljoen dieren, planten, zwammen en micro-organismen bevolken onze planeet. Maar het aantal soorten neemt al jaren af en daarom hebben de VN 2010 uitgeroepen tot het Internationaal Jaar van de Biodiversiteit. De aftrap was afgelopen maandag in Berlijn. Donderdag 28 januari is de Nederlandse start, in het Leidse natuurhistorisch museum Naturalis. Tegelijkertijd wordt dan ook het Nederlands Centrum voor Biodiversiteit geopend. Dit nieuwe topinstituut gaat het grootste deel van de Nederlandse natuurhistorische collecties van planten en dieren beheren, onderzoek doen en universitair onderwijs verzorgen en het publiek informeren over de biodiversiteit op aarde. Dragende kracht bij dit project is René Dekker, nu directeur collecties bij Naturalis.

Willem Ferwerda is directeur van IUCN NL, de Nederlandse tak van ’s werelds grootste natuurbeschermingskoepel. Zijn organisatie zet zich al jaren in om het belang van biodiversiteit onder de aandacht te brengen. Zo sloot het IUCN zich onlangs aan bij de Coalitie Biodiversiteit 2010. Verder probeert Ferwerda met het ‘Business and Biodiversity Programme’ het begrip biodiversiteit te concretiseren voor bedrijven en bedrijfssectoren en de interactie met biodiversiteit te verduidelijken door gevolgen, risico’s en kansen in kaart te brengen.

Biologen hebben tot nu toe meer dan 1,9 miljoen soorten beschreven, denk aan dieren, planten, zwammen en micro-organismen. Zeker is dat er veel meer soorten op aarde zijn. Biologen schatten dat het totale aantal soorten op aarde vier tot tien keer zo groot is als nu bekend is. En nog steeds worden nieuwe soorten ontdekt. Vooral in tropische regenwouden en op koraalriffen waar nog relatief weinig onderzoek is gedaan worden nog steeds veel nieuwe soorten verwacht.

Biodiversiteit is de verscheidenheid van levensvormen op aarde. Met biodiversiteit wordt niet alleen de variatie aan soorten planten, dieren en micro-organismen bedoeld, maar ook de variatie tussen individuen binnen een soort en de variatie in ecosystemen. Helaas neemt de biodiversiteit jaar na jaar af. Steeds meer soorten sterven uit, waardoor het natuurlijk evenwicht op veel plaatsen verstoord wordt en hele ecosystemen dreigen te verdwijnen.
Bron: vroegevogels.vara.nl


▲Top

Publicatie nieuwe Rode Lijst met bedreigde plant- en diersoorten
WNF: Menselijk handelen steeds vaker directe aanleiding voor uitsterven van plant- en diersoorten
3-11-2009

Menselijk handelen is vaak de directe aanleiding voor het uitsterven van plant- en diersoorten. Dat blijkt uit de nieuwe Rode Lijst* van de IUCN** die vandaag is verschenen. De lijst, die jaarlijks verschijnt, geeft een overzicht van de status van wereldwijd voorkomende plant- en diersoorten. Een groot deel van de wereldwijd bekende amfibieën (30%) en zoogdieren (21%) staat op het punt van uitsterven. Bovendien wordt maar liefst 70% van de onderzochte planten en 37% van de onderzochte zoetwatervissen in meer of mindere mate bedreigd.

In toenemende mate laat de lijst zien dat diverse plant- en diersoorten in alarmerend tempo afnemen als direct gevolg van menselijk handelen. De Kihansi Spray Toad - een pad die alleen voorkomt in de omgeving van de Kihansi watervallen in Tanzania- staat plots op uitsterven omdat de aanleg van een dam de hoeveelheid water in zijn leefgebied met 90% heeft doen afnemen. De oostelijke Voalavo, een knaagdier afkomstig uit Madagaskar, staat onder druk door de ontbossing van zijn leefgebied ten behoeve van de landbouw. De status van Brown Mudfish uit Nieuw-Zeeland is kwetsbaar omdat 85-90% van zijn moerasachtige leefomgeving droog is gelegd om in ontwikkeling te brengen. Tot slot laten de gevolgen van klimaatverandering zich overal voelen.

Van de 47.677 plant- diersoorten op de lijst, worden er momenteel 17.291 met uitsterven bedreigd. 869 soorten zijn al uitgestorven of komen alleen nog voor in gevangenschap. In 2002 spraken wereldleiders in Johannesburg af dat het verlies van biodiversiteit in 2010 significant moest zijn verminderd. Mede daarom is 2010 door de VN uitgeroepen tot het jaar van de biodiversiteit. De nieuwe Rode Lijst toont echter aan dat de ambities uit 2002 bij lange na niet worden gehaald.

Roofbouw
‘’De mens zaagt aan zijn eigen stoelpoten. En toch blijven we rustig vergaderen over doelstellingen waarvan we zeker weten dat ze niet worden gehaald. Het uitsterven van soorten, zoals de paling of de tijger die in aantal tot 3200 exemplaren is gedaald, moeten we in groter verband zien. Het is een graadmeter voor de roofbouw die we plegen op deze aarde. De ecologische crisis leidt op den duur ook tot gebrek aan zaken als schoon drinkwater, regen en zuurstof. Zonder ambiteus ecologisch herstelplan verdiept de wereldwijde crisis zich op den duur alleen maar,’’ zegt Johan van de Gronden, directeur Wereld Natuur Fonds (WNF).

Niet alleen overheden en bedrijven kunnen bijdragen aan het behoud van biodiversiteit. Ook schijnbaar kleine beslissingen van individuele consumenten dragen bij aan een leefbare aarde: vier vakantie in eigen land, eet een dagje geen vlees, koop houten tuinmeubelen met het FSC-keurmerk en leg een verantwoord gevangen visje op de barbecue.


▲Top

Lancering brede Coalitie Biodiversiteit
Persbericht | 02-11-2009

De Verenigde Naties hebben het jaar 2010 uitgeroepen tot Internationaal Jaar van de Biodiversiteit. Over de hele wereld zal in 2010 extra aandacht worden besteed aan het behouden en het duurzaam benutten van biodiversiteit (de verscheidenheid van leven op aarde).

Op woensdag 4 november vindt in Amersfoort de landelijke bijeenkomst 'Hoogste tijd voor biodiversiteit' plaats. Tijdens deze bijeenkomst wordt de 'Coalitie Biodiversiteit 2010' officieel gelanceerd. Dit gebeurt in aanwezigheid van Onno Hoes (Gedeputeerde van de Provincie Noord-Brabant en voorzitter van de Coalitie Biodiversiteit 2010) en Anita Wouters (Directeur-Generaal van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit).

In 2010 zetten de leden van de coalitie zich in om biodiversiteit onder de aandacht van een breed publiek te brengen. Burgers, overheden, organisaties en bedrijven worden aangespoord en ondersteund om meer samen te werken voor het behoud en het duurzame gebruik van onze steeds schaarser wordende natuurlijke hulpbronnen, waarvan biodiversiteit een essentieel onderdeel vormt.

Tijdens de landelijke bijeenkomst gaan vertegenwoordigers van de overheden, het maatschappelijk middenveld en het bedrijfsleven in debat over de mogelijkheden die biodiversiteit biedt in communicatie, beleid en uitvoering. Dit zal gebeuren aan de hand van praktijkvoorbeelden over de rol van biodiversiteit voor mens, samenleving en economie uit het VROM-project 'Biodiversiteit werkt in de regio!'. Dit project heeft aangetoond dat het duurzame gebruik en de bescherming van biodiversiteit veel kansen biedt voor lokale duurzame ontwikkeling en kwaliteit van leven.

Het gaat om innovatieve en inspirerende projecten gericht op onder andere burgerparticipatie bij biodiversiteitprojecten, waterbeheer (klimaatbuffers), duurzame energievoorziening (het verbranden van restproducten van natuurbeheer en de toepassing van de tweede generatie biobrandstoffen). Ook projecten die te maken hebben met gezondheid, landbouw, en onderwijs komen aan de orde.

De bijeenkomst wordt in samenwerking met het Interdepartementaal Programma Biodiversiteit van de ministeries van LNV, VROM en Ontwikkelingsamenwerking georganiseerd door ECNC (European Centre for Nature Conservation) en CREM. De gemeente Amersfoort treedt op als gastheer.

Coalitie Biodiversiteit 2010
De volgende organisaties zijn betrokken bij de oprichting van de Coalitie Biodiversiteit 2010:

Taskforce Biodiversiteit en Natuurlijke Hulpbronnen
Provincie Noord-Brabant
Gemeente Amersfoort
Gemeente Amsterdam
Gemeente Leiden
Gemeente Tilburg
De 12 Landschappen
European Centre for Nature Conservation
Staatsbosbeheer
Stichting Nationale Boomfeestdag
Vogelbescherming
Naturalis
International Union for Conservation of Nature NL
CREM
Large Herbivore Foundation
Land- en Tuinbouworganisatie
Vereniging Natuurmonumenten
Wereldnatuurfonds
Dutch Caribbean Nature Alliance
Gemeente Groningen
Provincie Friesland
Provincie Zuid-Holland
Provincie Utrecht
Interprovinciaal Overleg
Productschap Tuinbouw
Grontmij
IVN-Vereniging voor Natuuronderzoek
Ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit
Ministerie van Volkshuisvesting Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer
Ministerie van Buitenlandse Zaken


▲Top

Biodiversiteit
Uit Wikipedia
Biodiversiteit is de verscheidenheid in genen, soorten en ecosystemen in een regio.

Hoe groot de aardse biodiversiteit is, blijkt uit het feit dat het aantal beschreven levensvormen ongeveer 4 miljoen bedraagt. Aangezien de mens nog lang niet alle gebieden op aarde goed bestudeerd heeft, is dit nog lang niet alles. Biologen schatten de totale hoeveelheid verschillende levensvormen op ongeveer 40 miljoen soorten.

Voor de beschrijving van de soorten is een ordening en een eenduidige naamgeving (de taxonomie) erg belangrijk. Eén van de eerste serieuze pogingen hiertoe, was in de 18e eeuw door de Zweed Linnaeus. Zijn indeling in respectievelijk klasse, orde en geslacht wordt nog steeds gebruikt. Dit geldt ook voor zijn naamgeving: eerst de naam van het geslacht, gevolgd door de soortaanduiding. Dit heet ook wel binominale nomenclatuur.


▲Top

Biodiversiteit in de EU

Het actieplan voorziet in de bescherming van de belangrijkste habitats en soorten van de Europese Unie. Deze doelstelling wordt verwezenlijkt door een consolidering van het Natura 2000-netwerk (aanwijzing en beheer van de beschermde natuurgebieden, samenhang en connectiviteit van het netwerk), door het herstel van de meest bedreigde soorten alsmede door beschermingsmaatregelen ten bate van de meest afgelegen EU-regio's.

De duurzame bescherming van de biodiversiteit reikt verder dan Natura 2000 en de bedreigde soorten. Daarom voorziet het actieplan ook in de instandhouding en het herstel van de biodiversiteit en de ecosysteemdiensten in de plattelandsgebieden van de EU die niet specifiek beschermd zijn. Het komt er met name op aan de bepalingen van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) optimaal te benutten om te voorkomen dat landbouwgrond met grote ecologische waarde en bosrijke gebieden worden prijsgegeven.


De noodzaak de biodiversiteit te beschermen

De biodiversiteit moet om twee soorten redenen worden beschermd:

•omwille van haar intrinsieke waarde: de natuur is een bron van plezier en inspiratie en ligt aan de basis van talloze recreatieve, toeristische en culturele activiteiten;
•omwille van de ecosysteemdiensten die zij ons bewijst: de natuur levert ons elementen die essentieel zijn voor ons leven en welzijn (voedsel, geneesmiddelen, water, lucht, enz.). Het menselijke vernuft en de technologie kunnen deze natuurlijke diensten slechts in beperkte mate vervangen.

Het jaar van de biodiversiteit voor iedereen.


▲Top

Ecologisch wonen in een duurzaam huis, earthship, aardehuis

Cradle to Cradle in korte tijd populair met de slogan `afval=voedsel'.

Groen, groener, groenst

Groene hoofdstad van Europa

Groen Verder - een on-line magazine

Groene initiatieven

Duurzaam Verder, lees over duurzaamheid in ons E-zine

Lokaal eten.

Lokaal voedsel.


▲Top

Stichting DuurzaamVerder, de naam zegt het al